Waarheid is eenvoudig (september 2017)

Kwaliteit van leven is niet de vrucht van een moeizaam verworven complexiteit maar van een zich direct openbarende, organische eenvoud. Dat wil niet zeggen dat de wijsheidsweg geen moeite kent: je moet er zelfs alles voor over hebben. Maar de volheid van beleving en het uitnodigend, liefdevol perpectief maakt alle loslaten (karma) en toelaten (Dharma) tot iets heel natuurlijks. De bodhisattva heeft geen boodschap aan overbodigheden: dankzij het doorzien van illusies ga je de hele werkelijkheid – inclusief alle moeite – stevig en licht belichamen.

Gebruikte literatuur tijdens de retraite:

  • Shibayama, Zenkei: The gateless barrier; Zen comments on the Mumonkan. Boston 2000
    (andere, Nederlandstalige versie: Yamada, Koun: De poortloze poort; de klassieke koan-verzameling Mumonkan. Rotterdam 2010)

  • Engle, Artemus B.: Inner Science of Buddhist Practice; Vasubandhu’s Summary of the five heaps, with commentary by Sthiramati. Boulder 2009.
    (verwant werk: Asanga: The Bodhisattva Path to Unsurpassed Enlightenment; A Complete Translation of the Bodhisattvabhumi. Boston 2016)

HIER alle Youtube-video’s

 

Negen stadia van gemoedsrust

(HIER grotere versie)

Na de aandacht te hebben gevestigd op een verschijnsel
moet je die beleving niet laten wegglijden;
zodra je je helder bewust wordt van afgeleid zijn
moet je de geest weer terugbrengen naar dat verschijnsel.

Steeds beter zal een verstandige beoefenaar
de geest innerlijk weten te concentreren;
vervolgens laat je de geest zich ook verheugen
doordat je hem de voordelen toont van stabiele meditatie.

Weerstand tegen meditatie moet je bedwingen
door de onwenselijkheden te zien van afgeleid zijn;
op eenzelfde manier moet je het ontstaan bestrijden
van gemoedstoestanden als hunkering of verslagenheid.

Dan vestigt de beoefenaar een natuurlijke geestesstroom
die de vrucht is van het toepassen van een tegengif;
dankzij de gestage beoefening hiervan zul je verwerven
een natuurlijke geestesstroom die geen toepassing meer vraagt.

 

Verzen uit Asanga’s Mahayanasutralankara, geciteerd in
Engle, Artemus B.: Inner Science of Buddhist Practice. Boulder 2009, p. 164
.

Afbeelding uit: Namyal, Dakpo Tashi: Mahamudra, the moonlight;
quintessence of mind and meditation. Delhi 2008

 

 

Samantabhadra’s lofzang

Bodhisattva Samantabhadra

 

Je bekwamen in moeilijke oefeningen gedurende onmetelijke tijden,
vervuld worden door het pure onderricht van onsterfelijke boeddha’s,
vertrouwd raken met het bevorderen van verlichting voor talloze wezens
– luister hoe ik spreek over de weergaloze daden van bodhisattva’s.

Zij dienen de ongebonden boeddha’s en laten alle gehechtheid los,
overal bevrijden zij levende wezens zonder beeldvorming daarover,
zij streven naar duurzame goedheid en onafhankelijkheid van geest
– over hun sublieme oefenpraktijk spreek ik nu.

Immuun voor de kwade wil van demonen uit de drie bestaansgebieden,
worden zij bezield door edelmoedig handelen en hoogste verdienste,
met een vredig hart vermorzelen zij elke vorm van misleiding
– ik spreek nu over het pad dat zij bewandelen.

Niet meer geboeid worden zij door bedrieglijke illusies van de wereld,
zij laten levende wezens kennismaken met veelsoortige transformaties,
in komen, blijven en verdwijnen creëert hun geest talloze vormen
– ik spreek over hun vermogen om iedereen vreugde te schenken.

Dat levende wezens geboren worden, oud worden en sterven,
en gebonden en belaagd worden door onheil en moeite,
daarin zien zij de reden om hen te bevrijden en te bemoedigen
– luister hoe verdienstelijk zij zich inzetten.

Vrijgevigheid, beheersing, geduld, inzet, meditatie, wijsheid,
geschikte middelen, vriendelijkheid, mededogen, gelijkmoedigheid:
in een onafzienbaar tijdspad scholen zij zich hierin
– luister naar de heilzame kracht van deze wezens.

Eeuw op eeuw werken zij aan de realisatie van verlichting,
geen enkel moment zien zij aanleiding zich te hechten aan hun leven,
vanwege hun gelofte anderen te helpen zonder eigenbelang
– ik spreek nu over hun mededogend optreden.

Als ik hun verdiensten jaar in jaar uit bleef schilderen,
zou dat lijken op een druppel schenken in de oceaan,
zo weergaloos, zo onvergelijkbaar is hun innerlijke adel
– dankzij Boeddha’s inspiratie kan ik dit hier schetsen.

 

Bron: Cleary, Thomas: The Flower Ornament Scripture; a translation of the Avatamsaka Sutra.
Boston 1993, p. 1111.

 

 

Meditatie-metafoor (artikel)

 

vervreemding-vervulling

 

Moedinwaarts beweegt het doel, doelinwaarts beweegt de moed.
(Paul Celan)

 

• AARDE
…Je kruipt onder de huid van je lijf en voelt meteen de vleesvracht met zijn ontelbare krioelende cellen. Wat je hier aantreft is zuivere universumwerking.

• WATER
…De constante eb- en vloed-beweging van de adem stuwt van achter naar voren door je lichaam heen; je leunt pontificaal in de branding van de schepping en laat elke uitademing wegvloeien naar het strand van de wereld.

• VUUR
…Een brede, onbelemmerde uitwisseling doorstroomt en omgeeft je: aardse warmte (roodkleurig) en hemels licht (witkleurig). Je lijf voelt zacht en open, als het weefsel van een lotusbloem.

 • LUCHT
…Het is alsof de compressie of vacuumwerking van leegte zich hier kenbaar maakt als een spontane, kosmische tocht die alle leven naar binnen zuigt, inclusief licht en warmte.

• RUIMTE
…De puurheid en echtheid van deze beleving schenkt diep vertrouwen.

 

> HIER het volledig artikel <

 

sluiting

Tien principes van Zen-meester Torei


Torei (1721–1792), leerling van Hakuin

Als het om transcendentie gaat:
wie gaat het werkelijk ter harte?

Dit zijn de tien principes waarmee leerlingen hun geest kunnen scholen;
onderzoek ze grondig, alsjeblieft:

  1. Gelofte van mededogen – diep en betrokken
  2. Wilskracht – met hart en ziel
  3. Vermogen tot aandacht – breed en ruim
  4. De spiegel van wijsheid – groot en helder
  5. Besef van je ware aard – transcendentie realiseren
  6. Consequente toepassing – lucide en stabiel
  7. Zelfzuchtige emoties – neem afstand
  8. Wereldlijke ideeën – laat los
  9. Spijtbetuiging – oprecht en doorleefd
  10. Twijfel – grondig en secuur

Toets je eigen geest voortdurend aan deze tien principes.
Als je deze tien principes kunt vertrouwen en ze in praktijk kunt brengen, zul je alles kunnen realiseren – alsof je op je gemak wijst naar de palm van je hand.
Enkel dankzij het zien van hun ware aard bereiken alle boeddha’s ware verlichting en ondersteunen zij bodhisattva’s; daarom moet je op de eerste plaats inzicht krijgen in je ware aard.

Bronnen:
Cleary, Thomas: The Undying Lamp of Zen; The Testament of Zen Master Torei. Boston 2011
Torei, Enji: Discourse on the Inexhaustible Lamp of the Zen School. London 1996

 

 

De geest leren kennen (juli 2017)

Bevrijding heeft een verloop: het heeft een horizontale (karma) en een verticale dimensie (dharma). Tijdens het verdiepingsweekend gaf Ad o.a. toelichting op de samenhang tussen illusie en werkelijkheid aan de hand van The awakening of faith; ook uitleg over het bodhisattvapad aan de hand van het model van de drie actieradii.

Model “De drie actieradii”:
http://stiltijdharma.nl/2017/de-drie-actieradii-model/

Vertaling van “The Awakening of faith”:
http://stiltijdharma.nl/2016/de-kracht-van-vertrouwen/

 

HIER alle Youtube-video’s

 

Onze vier doodsheden – ego’s omvang (artikel)

vier doodsheden of Mara's

Zen is meer dan alleen maar oefenen.
(Shunryu Suzuki roshi)

Een van de meest basale onderrichtingen, terug te vinden in vrijwel alle wijsheidstradities, luidt: wil je jezelf definitief leren kennen, onderzoek dan je sterfelijk-zijn.

Dit advies is niet bedoeld als een recept voor depressiviteit; de bekende spreuk “Memento mori” (“Gedenk het sterven”) is geen domper op onze levensvreugde – vreugde en ernst zijn van oudsher vrienden – maar een welbewuste aansporing om de mogelijkheden van je leven serieus te nemen en de zin en waarde ervan volledig recht te doen.

Diezelfde intentie had Boeddha toen hij zijn toehoorders steeds opnieuw eraan herinnerde: “Al wat ontstaat is vergankelijk; staar je niet blind op alle dingen, maar gebruik ze juist om wakker te worden.”

Sterfelijkheid is ons grootste probleem, moeilijker nog dan eenzaamheid of verveling. Maar we beseffen niet hoe belangrijk het is om er serieus naar te kijken, en áls we dat al doen, valt het ons moeilijk er iets van te begrijpen of er een zin aan te geven. Dit gegeven op zich al, zegt dat hier het nodige is te vinden aan helderheid en kracht.

 

> HIER het volledig artikel <

 

sluiting

Over transcendentie en reïncarnatie (mei 2017)

Tijdens het verdiepingsweekend van 12-14 mei in kasteel Cortils (België), werd door Ad onder andere het thema transcendentie aan de orde gesteld; ook reïncarnatie kwam daarbij zijdelings aan bod.

 

> HIER de impressies van dit weekend door de deelnemers
HIER alle Youtube-video’s

 

Noodzaak (artikel)


Illustratie: hermitage van de Ierse heilige Columbanus (bron)

De geest is zodanigheid, werkelijkheid;
het is de essentie van alle verschijnselen en maakt ons alle illusies duidelijk.
(De kracht van vertrouwen)

Alle geestelijke onderzoek en beoefening, welke vorm het ook aanneemt en in welke traditie het ook plaatsvindt, komt voort uit een grondmotief dat aan het bestaan zelf raakt.
Dat maakt de wijsheidsweg zo waardevol: we komen er volledig door tot leven.

Zolang ik genoegen neem met afgeleide, niet per se noodzakelijke motieven om mijn bestaan mee te vullen of zelfs op te fleuren, zal ik noodgedwongen ook weer teleurgesteld of gefrustreerd raken.
Dat heeft twee redenen: de halfzachte aanpak van mijn leven genereert allerlei bij-effecten die elk op zich weer complicaties veroorzaken.
En ten tweede: de definitieve oplossing blijft door al mijn geaarzel nog steeds uit beeld, en met elke portie uitstel-karma raak ik er zelfs nog verder van verwijderd.

 

> HIER het volledig artikel <

 

sluiting

Over de dood (artikel)


Illustratie: Boeddha overwint de verleidingen en bedreigingen van de dood (Mara’s dochters en demonen).
(bron: exoticindiaart.com)

Een volledig inzicht in geboorte en dood:
dat is de centrale kwestie voor elke dharma-beoefenaar.
(Dogen Zenji)

We ontlenen substantie aan de dood – of andersom: de dood verleent ons substantie.
Dat is het antwoord van de meesten van ons als we stilstaan bij onze eigen sterfelijkheid: “Eruit halen wat erin zit; zorgen dat je iets wezenlijks nalaat.”
Voor wie niet meteen zo dynamisch reageert is er de glijdende schaal van onduidelijkheid, desillusie, materialisme, cynisme, zinloosheid.

Maar hoe je dit ook ervaart en welk commentaar je ook geeft: de dood is een fysiek feit waar we als mensen allemaal mee te maken hebben. Dat niet alleen: het gezag ervan is ook nog eens groter dan ons eigen wilsvermogen.
We kunnen de dood niet kiezen of uitstellen, tenzij schijnbaar en kunstmatig: elk moment kan het einde van ons leven zich aandienen.
Je zou zelfs kunnen beweren dat de dood, als beheerder van ons leven, de macht heeft te bepalen welke fluctuerende mate van gezondheid we bezitten, welke mentale weerbaarheid, welke identiteit.
Met andere woorden: de dood bepaalt de marge van ons leven; we bestaan binnen de dood.

 

> HIER het volledig artikel <

 

sluiting